Romancierja Zadie Smith ka thënë se pabarazia i ka bërë përplasjet kulturore të ndihen “ekzistenciale”, duke shtuar se është bërë “e natyrshme të shikosh majtas dhe të mendosh ‘kush dreqin je ti?’”
Në një intervistë me Dua Lipën si pjesë e festivalit të letërsisë në Londër të Qendrës Southbank, Smith argumentoi se rënia e sistemit të mirëqenies “të pabesueshëm dhe historik” të Britanisë ka çuar në përçarje më të mëdha, shkruan The Guardian.
Dyshja diskutuan për romanin debutues të Smith, White Teeth (Dhëmbë të Bardhë) , i cili u botua në vitin 2000 dhe zhvillohet kryesisht në tre dekadat e fundit të shekullit të 20-të.
I pyetur nga Lipa se si kanë ndryshuar qëndrimet ndaj multikulturalizmit që nga vitet ’80 dhe ’90, dhe “vijën ndarëse” aktuale mbi imigracionin në politikën e Mbretërisë së Bashkuar, Smith vuri në dukje rritjen e pabarazisë dhe papunësisë.
“Kur jeton në një shtëpi praktikisht të mirë, kur lëndohesh, e di që mund të shkosh në spital dhe të trajtohesh njësoj si fëmija i pasur në të ardhmen – atëherë dallimet [me të tjerët] bëhen interesante, ndonjëherë bezdisëse, por jo ekzistenciale”, tha romancieri.
“Tani, ato janë ekzistenciale. Kur nuk mund të gjesh punë, kur nuk ka strehim, kur shkollat po shemben, kur spitalet po shemben – tani ndihesh ekzistenciale.”
“Dhëmbë të Bardhë” gjurmon historitë e tre familjeve – familjes Jones, familjes Iqbal dhe familjes Chalfen – dhe zhvillohet në Kilburn dhe Willesden në veriperëndim të Londrës, ku Smith u rrit. Shkrimtarja vlerësoi arsimin e saj shtetëror, duke thënë se i ka shërbyer “në një ndihmë jashtëzakonisht të mirë” gjatë gjithë jetës së saj. “Mund të flas me këdo. Fëmijët e pasur në kodër? Jo aq shumë.”
«Tani, kur shikon lagjen time, të njëjtat shkolla, të njëjtat situata – gjithçka është më e vështirë, të gjithë janë më të varfër, të gjithë po vuajnë më shumë», vazhdoi ajo. «Bëhet shumë, shumë e natyrshme të shikosh majtas dhe të mendosh ‘kush dreqin je ti?’ Kjo është një çështje ekonomike dhe strukturore.»
Smith inkurajoi zhvillimin e “një nostalgjie për të majtën”. Ndërsa “nuk doni politikën LGBTQ+ të viteve ’80, nuk doni paragjykimet racore” të përshkruara në Dhëmbë të Bardhë, “a doni kujdesin shëndetësor, shkollat dhe arsimin? Mendoj se po. Pra, ka të bëjë me të shikuarit prapa dhe të parët se çfarë kishte vlerë – dhe ajo që kishte vlerë për mua ishte një demokraci sociale që në thelb funksiononte dhe mund të funksiononte përsëri nëse njerëzit do të interesoheshin për të, do ta donin, do të besonin se mund të ndodhte përsëri.”
Lidhur me procesin e shkrimit të librit “Dhëmbë të Bardhë” – të cilin e filloi kur ishte 21 vjeç dhe u botua kur ishte 24 vjeç – Smith tha se e përfundoi romanin e vlerësuar pas ndarjes me nënën e saj dhe kthimit në jetë me të.
“Të gjithë të tjerët ishin në klube, unë thoja, ‘Jam e bllokuar në këtë dhomë, duke përfunduar një roman’”, tha ajo. Por Dita e Shën Valentinit po afrohej dhe “të gjitha shoqet e mia thoshin ‘duhet të dalim, të bëjmë seks’.” Ajo e përfundoi më 14 shkurt dhe pastaj “vrapoi drejt e në klub” – kështu që fundi i romanit është “një kaos”, tha ajo, duke shtuar se kjo është “arsyeja pse të rinjtë nuk duhet të shkruajnë romane”.
Burimi: botasot.info
