Autoriteti Federal i Aviacionit i Shteteve të Bashkuara (FAA) ka ndalur të premten të gjitha nisjet e avionëve nga aeroportet amerikane, pas një ndërprerjeje të komunikimeve që goditi qendrat rajonale të kontrollit të trafikut ajror. Është një masë jashtëzakonisht e rrallë: ndalimi i parë mbarëkombëtar që nga janari i vitit 2023 dhe vetëm i dyti që nga sulmet e 11 shtatorit 2001.
Ndalimi hyri në fuqi në orën 15:54 me orën e Uashingtonit (21:54 me orën e Evropës Qendrore), “për shkak të rrethanave të jashtëzakonshme dhe për arsye sigurie”, sipas njoftimit të FAA-së. Në atë çast, sipas faqes së monitorimit Flightradar24, në ajër ndodheshin mbi 4 mijë fluturime drejt aeroporteve amerikane. Avionët që ishin në ajër vazhduan rrugën dhe u lejuan të ulen.
Sekretari amerikan i Transportit, Sean Duffy, konfirmoi masën në rrjetin X. “FAA ka vendosur ndalim mbarëkombëtar të nisjeve për të gjitha aeroportet e SHBA-së, pas një problemi komunikimi që prek të gjitha Qendrat e Kontrollit të Trafikut Ajror”, shkroi ai. Sipas tij, problemi prek 22 qendrat rajonale që drejtojnë avionët gjatë fluturimit nga një aeroport në tjetrin, dhe teknikët e FAA-së po e hetojnë.
Sekretari i Sigurisë Kombëtare, Markwayne Mullin, deklaroi në Shtëpinë e Bardhë se nuk ka tregues për sulm. “Nuk ka asnjë tregues deri tani se ky ishte një sulm dashakeqës kundër nesh. Është thjesht një ndërprerje e telekomunikacionit”, tha ai, duke shtuar se “nuk ka arsye që publiku të ketë frikë për të afërmit e tij”. Mullin tha se zgjidhja do të marrë kohë dhe se problemi nuk ka lidhje me ndërprerjen e madhe globale të shërbimeve të Microsoft-it një ditë më parë.
Shkaku zyrtar ende nuk është bërë i ditur. Sipas një burimi nga kompanitë ajrore, të cituar nga CNN, FAA u ka thënë kompanive se problemi lidhet me ruterët e rrjetit dhe se besohet të ketë nisur në aeroportin Midway të Çikagos, për t’u përhapur më pas në gjithë vendin. Disa burime i thanë CBS-së se një përditësim i rrjetit privat të komunikimeve, që lidh sistemin e kontrollit ajror, e detyroi sistemin të rindizej, gjë që shkaktoi rënien e tij.
Pasojat u ndien menjëherë. Sipas faqes FlightAware, deri në mbrëmje ishin regjistruar mbi 2 mijë fluturime të anuluara dhe mijëra të vonuara. Disa aeroporte nisën të mbeteshin pa hapësirë për parkimin e avionëve, ndërsa kompanitë e mëdha ajrore u ofruan pasagjerëve mundësi riprogramimi pa pagesë shtesë.
Ndalimi prek edhe udhëtarët nga Evropa. FAA njoftoi se fluturimet ndërkombëtare drejt SHBA-së do të trajtohen “rast pas rasti”. Atyre që kanë fluturime drejt ose nga Amerika gjatë fundjavës u këshillohet të kontrollojnë statusin e fluturimit te kompania ajrore para se të nisen për në aeroport.
Rreth orës 18:00 me orën e Uashingtonit, FAA njoftoi se ndalimi mbetet në fuqi, por se avionët do të lejohen gradualisht të nisen, sapo qendrat e kontrollit të rikthehen në punë. Ekspertët paralajmërojnë se vonesat zinxhir mund të vazhdojnë edhe disa ditë.
Ndalimi i fundit mbarëkombëtar ndodhi në janar të vitit 2023, kur ra sistemi i njoftimeve për pilotët. Administrata Trump e ka paraqitur vjetërsimin e sistemit të kontrollit ajror si problem urgjent, dhe sekretari Duffy ka thënë se për modernizimin e tij do të nevojiten edhe rreth 30 miliardë dollarë, që duhet t’i miratojë Kongresi.
Burimi: botasot.info
